EV HİZMETLERİ EĞİTİM NOTLARI

EV HİZMETLERİ SİGORTALILIĞI

Ev hizmeti: Ev içerisinde yaşayan aile bireyleri tarafından yapılabilecek temizlik, yemek yapma, çamaşır, ütü, alışveriş, bahçe işleri gibi gündelik işler ile çocuk, yaşlı veya özel bakıma ihtiyacı olan kişilerin bakım işlerinin aile bireyleri dışındaki kişiler tarafından yapılması işleridir.

Hane halkı: Aralarında aile bağı olup olmadığına bakılmaksızın Adrese Dayalı Nüfus Kayıt Sistemine göre aynı evde veya aynı evin bir bölümünde yaşayan kişi veya kişilerin oluşturduğu topluluktur. Aynı evde oturan üçüncü dereceye kadar akraba olanların yaptıkları işler ev hizmeti sayılmayacaktır.

Önemli Not: Özel Şoförler ve hasta bakıcılar ev hizmetleri sigortalısı sayılır.

1-Ev hizmetlerinde sigortalı çalıştırmayı düzenleyen yeni uygulamadan gerçek kişiler yararlanacak olup tüzel kişilerin talepleri kabul edilmeyecektir.

2-İşverenin, Kanunun ek 9 uncu maddesi ile yapılacak işlemlerle sınırlı olarak vekalet verdiği kişiler de noter onaylı vekalet ile işveren adına müracaat edebilecektir.

3-Ek 9 uncu maddenin 1/4/2015 tarihinde yürürlüğe girmesi ile; gerçek kişi işverenlerden;

İşyeri tesciline ilişkin işyeri bildirgesi,

Sigortalı tesciline ilişkin işe giriş bildirgesi,

Prim tahakkuk ve ödemeler için aylık prim ve hizmet belgesi,

Sigortalının işten ayrılması halinde düzenlenen işten ayrılış bildirgesi alınmayacaktır. 

4- 1 Nisandan itibaren ev hizmetlerinde sigortalı çalıştıranlar hakkında bu işlerin ay içinde 10 günden az ve 10 günden fazla yapılıp yapılmadığına göre işlem yapılacaktır.

5- Ayda 10 günden az çalışanlar iş kazası ve meslek hastalığı yönünden sigortalı sayılacak, primleri çalıştıran kişi tarafından ödenecek, sigortalılar isterlerse takip eden ayın sonuna kadar uzun vade (emeklilik) ve genel sağlık sigortası primi ödeyebilecektir.

6-Ayda 10 gün ve üzerinde çalışanların primleri işverenleri tarafından kolay işverenlik uygulamaları çerçevesinde ödenecektir.

7-Sigortalılar aynı ay içinde birden fazla gerçek kişi yanında ay içinde 10 günden az ve/veya 10 gün ve daha fazla süre ile çalışabilecektir.

EV HİZMETLERİNDE AYDA 10 GÜNDEN AZ SÜRE İLE ÇALIŞABİLECEK OLANLAR

Herhangi bir çalışması olmayanlar,           

5510 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) ve (b) bentlerine tabi çalışanlar,

İsteğe bağlı sigortalılar,

2925 sayılı Kanuna, 5510 sayılı Kanunun ek 5 ve ek 6 ncı maddelerine tabi sigortalılar, Kurumdan aylık ve gelir alanlar, ev hizmetlerinde ayda 10 günden az çalışabilirler.

Emekli aylığı alanların aylıkları kesilmez, bunlardan ayrıca uzun vade ve genel sağlık sigortası primi alınmaz.

Önemli Not: 4C değilse herkes 10 günden az çalışabilir.

Ev hizmetlerinde 10 günden az çalışanlar için alt sınırın  % 2,25’i oranındaki iş kazası ve meslek hastalığı sigortası primi bunları çalıştıranlar tarafından ödenecektir.

Sigortalılar isterse takip eden ayın sonuna kadar % 32,5 oranındaki malullük, yaşlılık ve ölüm sigortası ve genel sağlık sigorta primini ödeyerek emeklilik hakkından da yararlanacaklardır. Primin ödenmemesi halinde kayıt kapatılacak ve primin ödenme hakkı düşecektir. Sigortalılık statüsü (4/a) olacaktır.

Bu sigortalıları çalıştıranlar işveren sayılmayacaktır.

10 günden az çalışmanın tespitinde günlük 7,5 saatin altındaki çalışmalar 1 gün olarak kabul edilecektir.

10 günden az çalışılan süreler birbirini takip eden günler olabileceği gibi ayın farklı günleri de olabilecektir.

Önemli Not: Bir kişi 1 saat dahi çalışsa bir gün olarak kabul edilmesi gerekmektedir. Saate bölünmek suretiyle bildirim kabul edilmemektedir.

10 GÜNDEN AZ ÇALIŞANLAR İÇİN BİLDİRİM

5510 sayılı Kanunun ek 9 uncu maddesi ile 01.04.2015 tarihinden itibaren ev hizmetlerinde ayda 10 günden az çalışan sigortalıların bildirimleri bunları çalıştıranlar tarafından;

1-“EV HİZMETLERİNDE ON GÜNDEN AZ ÇALIŞTIRILACAKLARA İLİŞKİN FORM” ile,

2-www.turkiye.gov.tr adresinden internet yoluyla,

3-Kısa Mesaj Servisi (SMS) ile yapılabilmektedir. 

“Ev Hizmetlerinde 10 Günden Az Sigortalı Çalıştırılacaklara İlişkin Başvuru Formu” sigortalıyı çalıştıran tarafından her bir çalışma için ayrı ayrı Kuruma verilecektir. Ay içinde 10 günden az süren ev hizmetine ait çalışmanın takip eden aylarda da devam etmesi halinde Formun “Çalışma devamlı mı?” kısmının işaretlenmesi durumunda ayrıca bir bildirim yapılması istenmeyecektir.

Sigortalıların tescili SGK il müdürlüklerince “28- Ek 9 10 günden az” sigortalılık kodu üzerinden oluşturulacaktır

En yakın PTT şubesine giderek bütün devlet işlemlerinde kullanmak üzere ‘e-devlet şifresi’  alınacaktır. www.türkiye.gov.tr ana sayfasına gidilir. Sosyal Güvenlik Kurumu hizmetleri altından «4A On Günden Az Süreli Ev Hizmetleri İşveren Başvuru ve Sorgulama» menüsü seçilir.

Ev hizmetlerinde günü birlik çalışmanın çok olması çalıştıran kişinin ödeyeceği tutarın az olması nedeniyle sigortalıların kolay tescil edilmesi, tahsilatın daha kolay yapılabilmesi için farklı yöntemler araştırılmış en son uygulamanın cep telefonu kısa mesaj servisi (SMS) aracılığı ile yapılabileceği hususu değerlendirilmiştir.

TURKCELL, VODAFONE ve TURK TELEKOM ile yapılan çalışmalar çerçevesinde; SMS uygulamasının, ev hizmetlerinde aynı işveren yanında ayda 10 günden az çalışanlar için öncelikle sigortalı çalıştıracak kişinin bir defaya mahsus SMS ile kendi TC numarasını yazıp “5510” kısa mesaj servisine kendini “çalıştıran” olarak kaydettirmesi, daha sonra çalıştıracağı kişinin TC numarası ve ayın hangi gününde çalıştıracağı bilgisini “5510” kısa mesaj servisine göndererek sigortalı için tescil kaydı oluşturulması yoluyla yapılmasına karar verilmiştir.

Prim tutarları çalışmanın geçtiği ayı takip eden ayın başından itibaren on-line banka sisteminde görüntülenmeye başlayacaktır.

Ev hizmetlerinde ayda 10 günden az çalışması olanlar uzun vade ve genel sağlık sigortası primini takip eden ayın sonuna kadar ödemeleri halinde sağlık yardımlarından faydalanabilecekler. Prim ödememeleri halinde ise sağlık yardımları önceki statüleri üzerinden verilmeye devam edecektir.

Önemli Not: Uzun vade ve GSS ödemesini takip eden ay sonuna kadar öderse sayılır. Sadece o ay tekrar ödeme yapamaz. Geriye dönük ihya edemez.

Örneğin; eşinden dolayı sağlık yardımlarından yararlanan ev hizmetlerinde gündelikçi olarak çalışan kadın sigortalının uzun vade ve genel sağlık sigortası primi ödememesi halinde eşinden dolayı sağlık yardımı almaya devam edecektir.

EV HİZMETLERİNDE 10 GÜNDEN FAZLA ÇALIŞANLAR

Evinde ayda 10 gün ve daha fazla sigortalı çalıştıranlar kolay işverenlik uygulamasından yararlanacaktır.

Bu şekilde sigortalı çalıştıranlardan da 10 günden az sigortalı çalıştıranlarda olduğu gibi işyeri tesciline ilişkin işyeri bildirgesi, sigortalı tesciline ilişkin işe giriş bildirgesi, prim tahakkuk ve ödemeler için aylık prim ve hizmet belgesi, sigortalının işten ayrılması halinde düzenlenen işten ayrılış bildirgesi alınmayacaktır.

Ev hizmetlerinde ayda 10 gün ve daha fazla sigortalı çalıştıranlar “EV HİZMETLERİNDE ON GÜN VE DAHA FAZLA ÇALIŞTIRILACAKLARA İLİŞKİN BİLDİRGE” ile sosyal güvenlik il müdürlüklerine/sosyal güvenlik merkezlerine müracaat edeceklerdir.

Ev Hizmetlerinde 10 Gün ve Daha Fazla Çalıştırılacaklara İlişkin Bildirge”nin işverence çalışmanın başladığı ayın sonuna kadar Kuruma verilmesi gerekmektedir.

Bu bildirge ile işyeri bildirgesi, işe giriş bildirgesi, aylık prim ve hizmet belgesi ve işten ayrılış bildirgesi de birleştirilmiştir. Bu kapsamda çalışanlar (4/a) sigortalısı olacaktır.

Ev hizmetinde 10 günden fazla sigortalı çalıştıran kişi  Kuruma müracaat ederek «Ev Hizmetlerinde 10 Günden Fazla Sigortalı Çalıştırılanlar İçin Bildirge» yi dolduracaktır.

Bu bildirgede kendisinin ve çalıştırdığı kişinin T.C. kimlik numarası, ikamet adresi, çalıştıracağı kişiye ait, çalışacağı gün sayısı ve prime esas kazanç bilgileri olacaktır.

Kurum işverenin bilgileri esas alınarak işvereni T.C. Kimlik numarası üzerinden tescil edecek bu tescile bağlı olarak sigortalı tescilini ve prim tahakkukunu oluşturacak ve sigortalı hizmeti verilecektir.

Her ay bildirdiği gün sayısı üzerinden tahakkuk eden tutarı banka ya da PTT şubesi aracılığıyla ödeyecektir.

İşverenler;

Sigortalının prime esas kazancının değişmesi,

Ay içinde çalışma gün sayısının değişmesi,

Sigortalının hastalığı nedeniyle istirahatli olması, halinde bu değişiklik çalışmanın geçtiği ayın sonuna kadar, Sigortalının işten ayrılması halinde 10 iş günü içinde EV HİZMETLERİNDE ON GÜN VE DAHA FAZLA ÇALIŞTIRILACAKLARA İLİŞKİN BİLDİRGE’ nin ilgili kısmını doldurularak ile Kuruma vereceklerdir.

YABANCI UYRUKLU ÇALIŞANLAR

4817 sayılı Kanun gereğince yabancılara bir yıl süreli çalışma izni verilmekte olduğundan yabancılar kısmi süreli çalışamamaktadırlar.

Yabancıları çalıştıran gerçek kişi işverenler EV HİZMETLERİNDE ON GÜN VE DAHA FAZLA ÇALIŞTIRILACAKLARA İLİŞKİN BİLDİRGE ile müracaatlarında sigortalıların çalışma iznini de bildirgeye ekleyeceklerdir.

Yabancı uyrukluların ev hizmetlerinde 10 günden az süre ile çalıştırıldığının tespiti halinde bunlar hakkında 10 gün ve daha fazla süre ile sigortalı çalıştıran işverenlere ilişkin hükümler uygulanacak ay içinde çalışma gün sayısı 30 gün olarak alınacaktır.

KURUMDAN AYLIK VE GELİR ALANLARIN EK 9 KAPSAMINDA ÇALIŞMASI;

Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendine tabi çalışması nedeniyle yaşlılık aylığı alanların ek  9 uncu madde kapsamında çalışması halinde “Ev Hizmetlerinde 10 Gün ve Daha Fazla Çalıştırılacaklara İlişkin Bildirge” ile yapılacak müracaatlarda sigortalıların sosyal güvenlik destek primine ya da tüm sigorta kollarına tabi olup olmayacaklarını tercih etmeleri gerekmektedir.

Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (b) ve (c) bentleri kapsamında yaşlılık, emekli aylığı ve adi malullük aylığı alanların ek 9 uncu madde kapsamında çalışmaları halinde bunları çalıştıran işverenler tarafından sosyal güvenlik destek primi ödenecektir.

Sürekli iş göremezlik geliri alanların ev hizmetlerinde 10 gün ve daha fazla süre ile çalışmaları halinde bağlanan gelir kesilmeyecektir.

Malullük aylığı alanların Kanunun ek 9 uncu maddesi kapsamında çalışması halinde bağlanan malullük aylığı kesilecektir.

01/04/2015 TARİHİNDEN ÖNCE EV HİZMETLERİNDE SİGORTALI ÇALIŞTIRAN GERÇEK KİŞİLER (9700 KODLU İŞYERLERİ)

1/4/2015 tarihinden önce ev hizmetlerinde 10 gün ve daha fazla süre ile sigortalı çalıştıran işverenler işyeri dosyasını kapattıktan sonra EV HİZMETLERİNDE ON GÜN VE DAHA FAZLA ÇALIŞTIRILACAKLARA İLİŞKİN BİLDİRGE ile müracaat etmeleri halinde ek 9 uncu madde uygulamalarından yararlanabileceklerdir.

Prim teşvikinden yararlanan işverenlerin teşviklerinin devam etmesi için önceki işyeri dosyasının kapatılması ile ek 9 kapsamındaki müracaatı arasında gün boşluğunun bulunmaması gerekmektedir.

Müracaat etmeyen işverenler hakkında önceki uygulamaya göre devam edilecektir.

SİGORTALILIĞIN SONA ERMESİ

Ev hizmetlerinde 10 gün ve daha fazla süreyle çalışanların sigortalılıkları bu kapsamdaki çalışmalarının sona erdiğinin Kuruma bildirilmesi veya sigortalının ölümü halinde sona erdirilecektir.

“ Ev Hizmetlerinde 10 Gün ve Daha Fazla Çalıştırılacaklara İlişkin Bildirge”nin “F- Sigortalının İşten Ayrılma/Durum Değişiklikleri” kısmının doldurularak işten ayrılışı takip eden on gün içerisinde Kuruma verilmesi gerekmektedir.

Not: Normal şartlar sadece giriş işlem yapılırken damga vergisi tahsil edilir ancak durum değişikliği olursa değişiklik bildirgelerinden de ayrıca damga vergisi alınacaktır.

GENEL SAĞLIK SİGORTALILIĞI VE YARARLANMA ŞARTLARI

Kanunun 60 ıncı maddesinin (a) bendinin (1) numaralı alt bendi kapsamında genel sağlık sigortalısı sayılacaktır.

Sağlık yardımlarından yararlanılabilmesi için sigortalının sağlık hizmeti sunucusuna başvurduğu tarihten önceki son bir yıl içinde toplam 30 gün genel sağlık sigortası prim ödeme gün sayısının olması yeterlidir.

Ay içindeki çalışması 30 günden az olanların kalan sürelerine ait genel sağlık sigortası primlerini Kanunun 88 inci maddesinin dördüncü fıkrasına göre, Kanunun 60 ıncı maddesinin birinci fıkrasının (c) bendinin (1) numaralı alt bendi veya (g) bendi kapsamında ödemelerine ilişkin durum 20/8/2016-6745/60 madde ile kaldırılmış olup bunlar otuz günden eksik günleri için genel sağlık sigortalısının bakmakla yükümlü olduğu  kişi olarak kabul edileceklerdir.

EV HİZMETLERİNDE 10 GÜNDEN FAZLA SİGORTALI ÇALIŞTIRAN İŞVERENLERİNİN YARARLANDIĞI TEŞVİKLER

5510 sayılı Kanunun 81 inci maddesinin (ı) bendinde öngörülen teşvik (5 puanlık prim indirimi)

(13.11.2008 tarihli 2008/93 sayılı Genelge)

4447 sayılı Kanunun geçici 10 uncu maddesinde öngörülen teşvik (6111)

(7.6.2011 tarihli 2011/45 sayılı Genelge)

4447 sayılı Kanunun 50 nci maddesinde öngörülen teşvik

(4.12.2009 tarihli 2009/149 sayılı Genelge)

4447 sayılı Kanunun geçici 19 uncu maddesinde öngörülen teşvik (7103)

(22.6.2018 tarihli 2018/22 sayılı Genelge)

PRİM ORANLARI

Ev hizmetlerinde 10 gün ve daha fazla süreyle çalışanlar için işverenler % 34,5 oranında uzun ve kısa vade sigorta kolları, genel sağlık sigortası primi ile 4447 sayılı İşsizlik Sigortası Kanununun 46 ncı maddesine göre % 3 oranında işsizlik sigortası primi olmak üzere toplam % 37,5 prim ödeyeceklerdir.

İşverenler asgari ve azami kazanç üzerinden EV HİZMETLERİNDE ON GÜN VE DAHA FAZLA ÇALIŞTIRILACAKLARA İLİŞKİN BİLDİRGE ile beyan ettikleri tutar üzerinden prim ödeyeceklerdir.

Yaşlılık ve emeklilik aylığı alanlar hakkında işverenler tarafından % 32 oranında sosyal güvenlik destek primi ödenecektir.

Prim tutarları çalışmanın geçtiği ayı takip eden ayın başından itibaren on-line banka sisteminde görüntülenmeye başlayacaktır.

PRİM HESABI

Prim: 2558,40 x %34,5 =882,65 TL

İşsizlik Sigortası Primi: 2558,40 x %3 = 76,75 TL

İşverenin işsizlik sigortası dahil ödemesi gereken tutar : 2558,40 x % 37,5 = 959,40 TL

TEŞVİKLER:1                                                                                                                                           

5510 sayılı Kanunun 81 inci maddesinin (ı) bendi (5 Puan): 2558,40 x % 5 = 127,92 TL

4447 sayılı Kanunun geçici 10 uncu maddesi (6111 Teşvik): 20,5 - 5 = % 15,5, 2558,40 x % 15,5 = 396,55 TL

Teşvikler düşüldükten sonra ödenecek tutar : 761,06 – 101,475 – 314,58 = 434,93 TL

İDARİ PARA CEZALARI-1                                                                                                 

5510 sayılı Kanunun 102 nci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamında;

102.a.1- 5510 sayılı Kanunun 102 nci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinin (1) numaralı alt bendi kapsamında asgari ücret tutarında idari para cezası uygulanacaktır.

102.a.2- Bildirgenin verilmediğinin, mahkeme kararından veya Kurumun denetim ve kontrolle görevli memurlarınca yapılan tespitlerden ya da diğer kamu idarelerinin denetim elemanlarının kendi mevzuatları  gereğince yapacakları soruşturma, denetim ve incelemelerden veya bankalar, döner sermayeli kuruluşlar, kamu idareleri ile kanunla kurulan kurum ve kuruluşlardan alınan bilgi ve belgelerden anlaşılması halinde bildirgeyi vermekle yükümlü olanlar hakkında her bir sigortalı için asgari ücretin iki katı tutarında idari para cezası uygulanır.

102.a.3- İşyeri esas alınmak suretiyle bildirgenin verilmediğine ilişkin; mahkemenin karar tarihinden, Kurumun denetim ve kontrolle görevli memurlarının tespit tarihinden, diğer kamu kurum ve kuruluşlarının denetim elemanlarının rapor tarihinden, bankalar, döner sermayeli kuruluşlar, kamu idareleri ile   kanunla kurulan kurum ve kuruluşlardan alınan bilgi veya belgelerin Kuruma intikal tarihinden itibaren bir yıl içinde bu bendin (2) numaralı alt bendinde sayılan durumlardan biriyle tekrar bildirge verilmediğinin anlaşılması halinde, bildirgeyi vermekle yükümlü olanlar hakkında bu defa her bir sigortalı için asgari ücretin beş katı tutarında idari para cezası uygulanır.

5510 sayılı Kanunun 102 nci maddesinin birinci fıkrasının (c) bendi kapsamında;

102.c.1- Bildirgenin işverenin ilk kez çalıştırmaya başladığı sigortalı için verilmesi ve başkaca sigortalısının olmaması halinde her ay için ayrı ayrı olmak ve aylık asgari ücretin iki katını geçmemek üzere, asgari ücretin beşte biri tutarında,

102.c.2- Bildirgenin işverenin çalıştırdığı sigortalıya ilave olarak çalıştırdığı sigortalı/sigortalılar için verildiğinin anlaşılması halinde her ay ve her bir sigortalı için ayrı ayrı olmak ve aylık asgari ücretin iki katını geçmemek üzere, asgari ücretin sekizde biri tutarında,

102.c.4- Sigortalı çalıştırıldığının mahkeme kararı, Kurumun denetim ve kontrol ile görevlendirilmiş memurlarınca yapılan tespitler veya diğer kamu idarelerinin denetim elemanlarınca kendi mevzuatları gereğince yapacakları soruşturma, denetim ve incelemeler neticesinde ya da bankalar, döner sermayeli kuruluşlar, kamu idareleri ile kanunla kurulan kurum ve kuruluşlardan alınan bilgi ve belgelerden tespit edilmesi, hizmetlerin veya  kazançların Kuruma bildirilmediği veya eksik bildirildiğinin anlaşılması halinde asgari ücretin iki katı tutarında,

5510 sayılı Kanunun 102 nci maddesinin birinci fıkrasının (j) bendi kapsamında;

102.j- Sigortalının işten ayrılması halinde işten ayrılışını takip eden on gün içerisinde “Ev Hizmetlerinde 10 Gün ve Daha Fazla Çalıştırılacaklara İlişkin Bildirge”nin Kuruma verilmemesi halinde asgari ücretin onda biri tutarında,

idari para cezası uygulanır.